Arrainak eta itsaskiak Atik Zra:
Bisigua

Denboraldiko egutegia
Elikadura-propietateak
Arrain urdinen artean, bisigua da gihartsuenetako bat: ia 2 gramo gantz ditu jan daitekeen 100 gramo bakoitzeko. Horrek esan nahi du bere balio kalorikoa neurrikoa dela. 90 kaloria ematen ditu jan daitekeen 100 gramo bakoitzeko, eta, beraz, elikagai egokia da gehiegizko pisua edo obesitatea duten pertsonentzat. Gainerako arrainek bezala, bisigua balio biologiko handiko proteina-iturri ona da, eta beste mantenugai batzuk ere baditu, hala nola bitaminak eta mineralak.
Bitaminen artean, B multzokoak nabarmentzen dira, hala nola B3, B6 eta B12 bitaminak. Lehen bi horien edukia neurrizkoa da gainerako arrainena baino, nahiz eta hutsaren hurrengoa den mantenugai horietan aberatsak diren beste elikagai batzuekin neurtuta, hala nola labore integralekin, lekaleekin, hosto berdeko barazkiekin eta haragiekin, oro har. Bitamina horiei esker, mantenugai energetikoak (karbohidratoak, gantzak eta proteinak) aprobetxa daitezke, eta garrantzi funtzional handiko hainbat prozesutan esku hartzen dute, hala nola hormona sexualen eraketan, material genetikoaren sintesian, nerbio-sistemaren eta defentsa-sistemaren funtzionamenduan. Bisiguak, berriz, haragiak, arrautzek eta gaztek daukatenaren parekoa du B12 bitamina. Mineralei dagokienez, potasioa, fosforoa eta selenioa dira aipagarrienak. Magnesioa, kaltzioa eta burdina gutxiago dauka, haragiarekin alderatuta.
Elementu mineral guztiek funtzio onuragarriak betetzen dituzte organismoan. Potasioa nerbio-sistemarako eta muskuluen jarduerarako beharrezko minerala da, eta zelularen barruko eta kanpoko uraren orekan parte hartzen du. Fosforoa hezur eta hortzetan dago. Nerbio-sisteman eta muskuluen jardueran ere parte hartzen du, eta energia lortzeko prozesuetan ere parte hartzen du. Selenioa antioxidatzailea da, eta gantzen metabolismoan eta immunitate-sisteman ere parte hartzen du.
Bestalde, magnesioa hestearen, nerbioen eta muskuluen funtzionamenduarekin erlazionatzen da, hezur eta hortzen parte izateaz gain. Immunitatea ere hobetzen du eta eragin laxante leuna du.
Burdina beharrezkoa da hemoglobina -oxigenoa biriketatik zelula guztietara garraiatzen duen proteina- sortzeko, eta bere ekarpen egokiak anemia ferropenikoa prebenitzen du.
Kaltzioa mineral garrantzitsua da hezurra eta hezurrak garatzeko, eta, gainera, nerbio- eta muskulu-sistemaren funtzionamendu egokian parte hartzen du.
Hiperurizemia edo hezueria dutenek soilik dute osasunarentzat eragozpena, purina-edukia dela eta (organismoan, azido uriko bihurtzen dira).
| Konposizioa zati jangarriaren 100 gramoko - 2019ko datuak / BEDCA | |
| Kaloriak | 90 |
| Proteinak (g) | 18,12 |
| Gantzak (g) | 1,8 |
| Burdina (mg) | 0,8 |
| Magnesioa (mg) | 25,21 |
| Potasioa (mg) | 310 |
| Fosforoa (mg) | 210 |
| Selenioa (mcg) | 45 |
| B3 edo niazina (mg) | 2,89 |
| B6 edo piridoxina (mg) | 0,05 |
| B9 edo folatoak (mcg) | 10,41 |
| B12 edo zianokobalamina (mcg) | 2,91 |
| A bitamina (mcg) | 9 |
| E bitamina (mg) | 1,48 |
mcg = mikrogramoak
